Η Wikimedia Foundation έχει αρχίσει να χτυπά καμπανάκι. Η οργάνωση πίσω από τη Wikipedia βλέπει να χάνει ανησυχητικά τους επισκέπτες του πιο γνωστού διαδικτυακού εγκυκλοπαιδικού έργου και ο λόγος φαίνεται να είναι η τεχνητή νοημοσύνη.
Σύμφωνα με τον Marshall Miller, διευθυντή προϊόντος της Wikimedia, τα νέα chatbots όπως το ChatGPT και τα AI-generated summaries (οι σύντομες περιλήψεις που δημιουργούν οι μηχανές αναζήτησης) έχουν αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι ψάχνουν πληροφορίες. Όπως εξηγεί, οι χρήστες πλέον διαβάζουν τις απαντήσεις απευθείας στα αποτελέσματα αναζήτησης, χωρίς να πατούν ποτέ το link που οδηγεί στη Wikipedia, παρότι οι πληροφορίες προέρχονται από εκεί.
Ο Miller επισημαίνει ότι η Wikimedia εντόπισε και ένα άλλο πρόβλημα: τα AI bots που «σκανάρουν» τον ιστό έχουν γίνει τόσο εξελιγμένα, που είναι δύσκολο να ξεχωρίσουν από τους πραγματικούς χρήστες. Με βελτιωμένα εργαλεία ανίχνευσης, η Wikipedia διαπίστωσε πτώση 8% στις προβολές σελίδων μέσα σε έναν χρόνο.
Αλλά το θέμα δεν είναι μόνο οι αριθμοί. Ο Miller μιλά για έναν υπαρξιακό κίνδυνο: αν η κίνηση συνεχίσει να μειώνεται, η Wikipedia θα χάσει τη δύναμή της ως το μοναδικό μεγάλο site που βασίζεται στη διαφάνεια, στην ουδετερότητα και στην επαληθευσιμότητα. Και αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε λιγότερους εθελοντές, λιγότερη χρηματοδότηση και, τελικά, λιγότερο αξιόπιστο περιεχόμενο.
Ο ίδιος προτείνει μια λύση: οι μηχανές αναζήτησης και τα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης πρέπει να παρακινήσουν τους χρήστες να επισκέπτονται τις πηγές. Όπως λέει, «αν θέλουμε οι άνθρωποι να εμπιστεύονται την πληροφορία, πρέπει να γνωρίζουν από πού προέρχεται και να έχουν την ευκαιρία να συμμετέχουν στη δημιουργία της».
Αξίζει να σημειωθεί ότι νωρίτερα μέσα στο καλοκαίρι, η Wikipedia είχε σκεφτεί να προσθέσει AI περιλήψεις στην κορυφή των άρθρων. Όμως η ιδέα απορρίφθηκε μετά από έντονες αντιδράσεις των εθελοντών συντακτών της κοινότητας.
Η ουσία είναι πως, όσο η τεχνητή νοημοσύνη «μαθαίνει» από τη Wikipedia, η ίδια η Wikipedia βλέπει το κοινό της να απομακρύνεται. Και αυτό, όπως φαίνεται, απειλεί το μέλλον της πιο αξιόπιστης εγκυκλοπαίδειας του διαδικτύου.
